Klimaat

Adéliepinguïns zijn gekleed op de kou
Adéliepinguïns zijn gekleed op de kou

Op Antarctica heerst een poolklimaat. Dit wil zeggen dat in de zomer de temperatuur nauwelijks boven het vriespunt komt en het er over het algemeen winderig en heel droog is. Wie denkt dat de term woestijn alleen voor warme gebieden van toepassing is, heeft het mis. Grote delen van Antarctica zijn zo droog dat ze minder neerslag kennen dan de droogste woestijnen in Afrika en Australië. De zeeën die Antarctica omgeven, behoren tot de onstuimigste ter wereld.

Nergens anders kan de wind de zee zo ongehinderd opzwepen. Slechts een twintigtal kleine eilanden ligt tussen de noordelijkere continenten en Antarctica. De oversteek van een van de continenten naar Antarctica per schip vormt voor de meeste reizigers in spé een grotere drempel dan de hoge reissom.

Bijna geheel Antarctica ligt beneden de zuidpoolcirkel (66.33° ZB). Alleen het noordelijke deel van het Antarctisch Schiereiland ligt boven deze cirkel. Dit verklaart het onwaarschijnlijk milde klimaat op dit gedeelte van Antarctica.

Wanneer u in de zomer Antarctica bezoekt, zou u bijna vergeten hoe meedogenloos het klimaat hier kan zijn. In de winter zakt de temperatuur immers tot ver onder het vriespunt. Het is dan ook niet verwonderlijk dat hier de laagste temperatuur op aarde is gemeten, namelijk -89,2° C in juli 1983. Opmerkelijk genoeg was dit niet op de geografische zuidpool, maar bij het Russische station Vostok dat op de grote Poolijskap op ruim 3500 m hoogte ligt.

De Antarctische eilanden hebben een gematigd polair klimaat. In de winter zakt het kwik diep onder het vriespunt en in de zomer zijn temperaturen van 5° C tot 15° C niet ongewoon. Er valt het hele jaar door veel regen en sneeuw. Windstil weer met mist en helder weer met harde westenwind wisselen elkaar in hoog tempo af.

Op de subantarctische eilanden heerst een gematigd, vochtig polair klimaat. De sterke winden rond Antarctica hebben grote invloed op deze eilanden. Over het algemeen liggen de temperaturen boven het vriespunt. Alleen op South Georgia, Bouvet, Kerguelen en Heard is het kouder. Hier hebben zich nog grote gletsjers zich kunnen handhaven. Ze bedekken daar een groot deel van het landschap.

Klimaatverandering

Er gaat tegenwoordig geen dag voorbij of er is wel iets op televisie te zien over klimaatverandering. Op zich is klimaat ook geen vast gegeven. In het bestaan van de aarde is het klimaat al vele malen gewijzigd. Soms drastisch zoals in de tijd dat de dinosauriërs massaal uitgestorven zijn. Meestal zijn het minder ingrijpende wisselingen, zoals de ‘kleine ijstijd’ tijdens onze Gouden Eeuw.

Echter, nog nooit schijnt een wisseling in een zo hoog tempo als nu te hebben plaatsgevonden. Vanwege de grote bevolkingsdichtheid van de planeet, kunnen de huidige wijzigingen dan ook zeer serieuze problemen veroorzaken.

Tot voor kort dacht men dat er op Antarctica weinig tot geen verandering plaatsvond. Recent onderzoek heeft echter aangetoond dat er nu ook op Antarctica veranderingen meetbaar zijn.

Nu wil dit niet zeggen dat Antarctica binnenkort ijsvrij zal zijn. Er zijn nogal wat vraagtekens rond het hele proces van de opwarming van de aarde. Dit maakt het erg moeilijk om accurate voorspellingen te doen. Het is echter wel een gegeven dat er op Antarctica al eerder een (sub)tropisch klimaat heeft geheerst.

Gerelateerde onderwerpen

  • Geologie

    Koperaders bij Paradise Bay
    Voor het ontstaan van het continent Antarctica moeten we heel ver terug in de geschiedenis van de aarde, 3800 miljoen jaar geleden om ‘precies’ te zijn. Een...
  • Landschap

        Uitzicht vanaf Petermann op de zuidzijde van het Lemairekanaal
    Het merendeel van de oppervlakte van Antarctica is bedekt met sneeuw en ijs, veelal in de vorm van ijskappen en gletsjers. Op sommige plaatsen is deze laag bijna...

Reactie toevoegen