Plantenwereld

De duinen van Migjorn
De duinen van Migjorn, ©Eduard Maluquer

Op het eiland Formentera leeft een grote verscheidenheid aan planten- en diersoorten. Vandaar dat men besloot om delen van het eiland te beschermen Het bijzondere van Formentera is dat u op een betrekkelijk klein gebied zoveel verschillende landschappen ziet, die alle een eigen kenmerkende vegetatie bezitten. De duinen, gebieden met zoutwaterbekkens (lagunes), rots- en klifkusten, bergen en rotspunten, pijnboomwouden, heuvels en plateaus met struikgewas, en velden en bermen bezitten een unieke vegetatie met een daarbij horende dierenwereld. De soortenrijkdom wordt vergroot door het reliëf op het eiland. De meeste in het wild groeiende bloemen hebben een beschermde status: men wordt verzocht ze niet te plukken. De grootste vijanden van de natuur zijn de vele branden. Branden ontstonden onder meer door onvoorzichtigheid bij het afbranden van akkers, het achteloos wegwerpen van sigarettenpeuken en uit de hand gelopen picknicks en barbecues. Verder sloeg een aantal keren de bliksem in. Het is dus van het allergrootste belang dat u op het droge eiland Formentera zeer voorzichtig met vuur omspringt! Te veel natuurgebied gaat verloren door roekeloosheid en onachtzaamheid.

Rots- en klifkusten

Op de kliffen en rotsen langs de kust overleven alleen planten die de harde zeewind en het vele zout kunnen weerstaan. Het uitdrogende effect van wind en zout is groot, met als gevolg dat deze planten vaak laag bij de grond groeien, kleine en vlezige blaadjes hebben en incidenteel behaard zijn. Vele zijn sterk aromatisch en worden door de plaatselijke bevolking gebruikt als medicijn en als geurige specerijen. Voorbeelden zijn bergkamille (geel), dwergheesters, klaprozen en zeekraal.

Duinen

In de duinen leven plantensoorten die goed opgewassen zijn tegen wind en zout. Het zand kan moeilijk water vasthouden, met als gevolg dat de meeste planten diep wortelen om aan vocht te komen. Dankzij deze diepwortelende planten wordt het duinzand niet weggeblazen door de wind. Bekend is de helmplant (duingras), maar u kunt in de duinen ook narcissen, distels, winden (slingerplanten met klokvormige bloemen), jeneverbesstruiken en rupsklaver vinden.

Zoutwaterbekkens

Op Formentera zijn lagunes die omringd worden door een eigen en unieke vegetatie. Al deze planten zijn goed opgewassen tegen het vele zout. Deze vegetatie vindt u rond de twee lagunes op Formentera: Estany des Peix en Estany Pudent.

Bergen en rotspunten

Op bergen en steile rotspunten vindt u plantensoorten die zich aangepast hebben aan de immer waaiende wind. Zij vallen op door hun aëro-dynamische uiterlijk, met name halfronde vormen komen veel voor. Andere planten beschermen zich met doornen tegen plantenetende dieren. De planten die tegen de hellingen groeien zien er in het algemeen anders uit; zij hebben grotere bladeren en kleurrijke bloemen. Veel van de plantensoorten in de bergen zijn inheems voor de Balearen. Tot de bekendere plantensoorten horen johannesbloemen en wikken, wilde violen en wilde krokussen, nieskruid en klein vingerhoedskruid.

Het struikgewas

Op veel plekken waar men bomen kapte op Formentera, ontstond een vegetatie met struikgewas. Deze planten zijn goed opgewassen tegen de warmte en de aanwezigheid van grazers; bovendien hebben zij weinig water nodig om te kunnen overleven. De planten hebben in het algemeen weinig bladeren; de blaadjes die zij hebben voelen vaak hard aan. Verder hebben enkele plantensoorten doorns ontwikkeld als bescherming tegen dieren. Tussen de struiken en aan de randen van bossen ontluiken in de bodem niet minder dan 20 soorten orchideeën met prachtige bloemen in allerlei kleuren, vooral in de lagere berggebieden en op de plateaus (op Formentera bloeien ongeveer 10 soorten orchideeën). Andere voorkomende plantensoorten zijn Italiaanse aronskelken, mirte met witte bloemen, brem, rotsrozen en asters. Beroemd zijn de kruiden die op het eiland Formentera groeien zoals rozemarijn, venkel, munt, majoraan, venkel, laurier en malve. Zij worden door de eilandbewoners verwerkt in de heerlijke kruidenlikeuren.

Velden en bermen

In velden en wegbermen staan bloemen en planten die zich gemakkelijk voortplanten. Vandaar dat in het voorjaar velden en bermen vol staan met bloeiende klaprozen, gladiolen, madeliefjes, papavers, zeekraal, bernagie en klaver. Deze bloemen en planten zijn de boeren een doorn in het oog en worden veelvuldig als 'onkruid' bestreden. Gelukkiger zijn de boeren met de olijfbomen, vijgenbomen, johannesbroodbomen en amandelbomen die op de velden groeien.

Andere onderwerpen

  • Bevolking

    Begraafplaats op Formentera
    In de afgelopen eeuwen waren het de standsverschillen die het leven van de inwoners van de eilanden bepaalden. Rang en plaats in de maatschappij beïnvloedden het...
  • Dierenwereld

    De Eleonore-valk op Formentera
    VogelsoortenDe soortenrijkdom van de dierenwereld is op Formentera echter kleiner dan die van de plantenwereld. Toch heeft een aantal zeldzame vogelsoorten hun...
  • Economie

    Hippiemarkt voor toeristen in Pilar de la Mola
    HandelVanaf de oudste tijden vormde de archipel, waar Formentera een deel van is, een doorgangsgebied voor schepen die hun thuisbasis hadden in Europa. Deze...
  • Eten en drinken

    Eten op het strand van Formentera
    Op Formentera kunt u goed en afwisselend eten. Men kan niet spreken van een internationale keuken, al zijn er enkele goede Franse en Duitse restaurants. Er is...
  • Feesten en festivals

    Feest op Formentera
    Er worden op Formentera regelmatig feesten en festivals gehouden. De meeste feesten of 'fiestas' hebben een religieuze oorsprong; het zijn kerkelijke feestdagen...
  • Historische achtergronden

    Historische windmolen op Formentera
    De eilanden van de Balearen hebben in het algemeen dezelfde geschiedkundige achtergrond. Vandaar dat ik voor een overzicht van de locale geschiedenis van...
  • Landschap

    Platja Trucadors aan de kust van Formentera
    Het ontstaan van het landschapDe geologische oudheidIn de Balearen liggen maar weinig resten uit de geologische oudheid aan het oppervlak. Het eiland Formentera...