Gezondheid

Vaccinaties voor Mozambique

Voordat u naar Mozambique reist, is het raadzaam dit hoofdstuk door te lezen. Mozambique is namelijk een tropisch land, waar u moet waken over uw gezondheid en hygiëne. Inachtneming van het onderstaande advies zal uw reisplezier vergroten.

Voor een bezoek aan Mozambique, dient u te worden beschermd tegen malaria, hepatitis A, hepatitis B, tyfus, polio (DTP-vaccinatie), tetanus (DTP-vaccinatie) en difterie (DTP-vaccinatie).

Ga zes weken voor uw vertrek naar Mozambique naar uw huisarts of plaatselijke gezondheidsdienst, zij zullen beslissen welke inentingen u krijgt en hoeveel antimalariatabletten u nodig heeft (indien u langer in Mozambique wilt blijven, kunt u ter plaatse nieuwe tabletten kopen).

In Mozambique heerst geen gele koorts. Indien u uit een gebied komt waar deze ziekte heerst (zoals Tanzania), kan de douanier u verzoeken bewijs van uw gelekoortsvaccinatie te overhandigen. Dit betreft uw gele inentingsboekje.

Hieronder vindt u een lijst van de meest voorkomende ziektes in Mozambique, wat de symptomen zijn en wat u er tegen kan doen.

Malaria in Mozambique

Malaria is een dodelijke ziekte die overal in Mozambique, ongeacht het seizoen, voorkomt. De ziekte begint door de beet van een malariadragende mug (of de mug malariadragend is of niet, is niet aan de buitenkant te zien). Deze zuigt bloed op en spuit malariaparasieten in uw lichaam. De eerste ziekteverschijnselen treden gemiddeld 12 tot 30 dagen na de beet op.

Symptomen

Koorts, rillingen, hoofdpijn, rugpijn, vermoeidheid en overgeven. Deze symptomen kunnen wisselen en kunnen nog weken na het stoppen van de medicatie optreden. Indien u zich niet goed voelt, dient u zo spoedig mogelijk een arts te bezoeken (indien dit in Nederland gebeurt, dient u de arts te melden dat u bent teruggekeerd uit malariagebied). De arts zal een malariatest bij u doen.

Preventie

Draag kleding met lange mouwen en een lange broek (doe dit ’s?avonds altijd), gebruik een muggenstift (smeer dit op uw handen, armen, nek, gezicht, enkels en voeten), slaap onder een klamboe (pas op, indien u tegen de klamboe ligt, kunnen muggen door het net bijten. Spray het met een insectenwerend middel). Er zijn veel nieuwe insectenwerende middelen op de markt, bezoekt u een reisartikelenwinkel.

Deze voorzorgmaatregelen zijn noodzakelijk, maar ontoereikend. U dient voor, tijdens en na uw bezoek aan Mozambique antimalariatabletten in te nemen. De muggen worden na enige tijd resistent voor de stof in de tablet; hierdoor verandert de samenstelling ervan. Uw arts zal u informeren over de dosering.

Zwangere vrouwen en kinderen jonger dan vijf jaar mogen geen antimalariatabletten nemen. Zij dienen een bezoek aan Mozambique uit te stellen.

Cholera in Mozambique

Cholera is een ernstige ziekte die wordt overgedragen door vervuild drinkwater en voedsel (pas op, ook ijs dat is gemaakt van vervuild drinkwater of is aangeraakt door een met cholera besmet persoon, kan besmet zijn). De ziekte komt voor in de vorm van epidemieën.

Symptomen

Acute diarree met frequente waterige ontlasting (grijs, zonder bloed of pus).

Preventie

Drink water waarvan u zeker bent, dat het schoon is (zoals mineraalwater, gekookt water of water met daarin een opgeloste chloortablet). Eet alleen gekookte/gebakken groenten en was uw handen regelmatig.

Er is een vaccin tegen cholera, maar dit biedt onvoldoende bescherming. De Mozambikaanse autoriteiten stellen het hebben van het choleravaccin niet langer verplicht voor bezoekers. Indien u cholera vermoedt, dient u voldoende te drinken (om uitdroging te voorkomen) en zo spoedig mogelijk een arts te raadplegen.

Zonnesteek

In geval van een zonnesteek, kan het menselijk lichaam niet afkoelen. Hierdoor kan de temperatuur in het lichaam stijgen tot boven 40°C – dit kan in extreme gevallen leiden tot de dood.

Symptomen

Warme en rode huid, hoofdpijn, versnelde hartslag, desoriëntatie en verlies van het bewustzijn.

Preventie

Verblijf niet te lang in de warmte ruimtes (zoals een auto zonder ventilatie of in de zon) ruimtes blijft. Bedek uw hoofd met een petje en draag kleding die is gemaakt van lichte stoffen (katoen). Drink ruim voldoende water en bouillon.

Reizigersdiarree

Ander klimaat, dagritme en eetgewoonten, kunnen uw maag en darmen van streek maken. Reizigersdiarree begint vier tot zes dagen na aankomst en kan een paar dagen aanhouden. Indien u hier na drie à vier dagen nog last van heeft, dient u een arts te spreken.

Preventie

Reizigersdiarree is moeilijk te voorkomen, omdat u sowieso bacteriën en virussen binnenkrijgt door het plaatselijke eten. Drink schoon water en eet gekookt of gebakken eten.

Indien u last krijgt van reizigersdiarree, is het van belang uitdroging tegen te gaan. Drinken van veel water is in dit geval onvoldoende – u verliest immers ook zout en suiker. Vang dit op door het maken van een oplossing van zout en suiker (meng 1 liter water met 8 theelepels suiker en een halve theelepel zout; deze oplossing heet ORS). Eet gemakkelijk verterend voedsel (zoals crackers, matzes, gezouten pinda’s en bouillon).

Hepatitis A

Hepatitis A is een virus dat u kunt krijgen door besmet eten en drinken. Het virus nestelt zich in de lever en stopt meestal vanzelf.

Symptomen

Hoofdpijn, koorts, rillingen, vermoeidheid en pijnen treden circa twee weken na de besmetting op. Later gaan deze symptomen over in maagpijn, misselijkheid, overgeven, donkere urine en het krijgen van een wat gele huid.

Preventie

Uw huisarts of uw plaatselijke gezondheidsdienst zullen u een vaccinatie geven die hepatitis A voorkomt. Houd u aan de algemene regels voor hygiëne.

Hepatitis B

Hepatitis B is een virus dat u kunt krijgen door in contact te komen met geïnfecteerd bloed (zoals bij een transfusie), naalden (die in het ziekenhuis, maar ook die van een tatoeagewinkel kunnen besmet zijn, net zoals scheermesjes) en bloedproducten. Ook door seksueel contact kunt u besmet raken door het virus. De ziekte kan leiden tot chronische leverproblemen of leverkanker.

Symptomen

Deze zijn hetzelfde als die van hepatitis A, maar in een ernstiger vorm.

Preventie

Uw huisarts of uw plaatselijke gezondheidsdienst zullen u een vaccinatie geven tegen hepatitis B.

Hepatitis E, C en D

Hepatitis E komt ook voor, maar dit is vergelijkbaar met hepatitis A. Er is geen vaccinatie tegen hepatitis E beschikbaar. Hetzelfde geldt voor hepatitis C en D, die vergelijkbaar zijn met hepatitis B.

DTP

De vaccinatie tegen difterie, tetanus en polio (DTP) maakt deel uit van het Rijksvaccinatieprogramma. Difterie en polio komen tegenwoordig weinig voor in Mozambique.

Tetanus is een bacterie waarvan de sporen te vinden zijn in de grond en in de ontlasting van dieren. Contact met deze sporen (door wonden) leidt tot besmetting.

Symptomen

Spierverkrampingen, meestal in de kaak (tetanus).

Preventie

Ga elke 10 jaar naar uw huisarts voor een nieuwe DTP-vaccinatie.

Tyfus

Tyfus is een ernstige ziekte die wordt overgedragen door besmet drinkwater en voedsel.

Symptomen

Droge hoest, hoofdpijn, obstipatie en koorts (met een lage polsslag) treden circa twee weken na de besmetting op. Later komen hier huiduitslag (op de maag- en borststreek) en diarree bij.

Preventie

Indien u tyfus vermoedt, dient u zo spoedig mogelijk een arts te bezoeken. Wanneer u dit niet tijdig doet, kan de ziekte leiden tot hersenvliesontsteking, longontsteking en maag- en darmcomplicaties.

Bilharzia

Bilharzia is een parasiet die in Mozambikaanse rivieren en meren (ook Lago Niassa/Lake Malawi) voorkomt. Deze parasiet komt uw lichaam binnen via de huid en gaat door het bloed naar uw darmen of blaas.

Symptomen

Waar de parasiet uw huid binnenkomt, treed huidirritatie op. Enkele weken later krijgt u koorts, maagpijn en bloed in uw urine. Het komt voor, dat er geen symptomen optreden, terwijl de parasiet wel in uw maag of blaas aanwezig is en daar schade aanricht.

Preventie

Zwem niet in de rivieren en in de meren. Droog u onmiddelijk af als u nat wordt. Bezoek zo spoedig mogelijk een arts als u bilharzia vermoedt.

Dengue (knokkelkoorts)

Dengue is een virus dat wordt overgebracht door muggen en ernstige bloedingen in uw lichaam tot stand kan brengen.

Symptomen

Dengue lijkt op griep met hoofdpijn, koorts en gewrichtspijn.

Preventie

Zorg ervoor dat u niet door muggen wordt gebeten (zie 'Malaria’ aan het begin van deze pagina).

Hondsdolheid ('rabies')

Hondsdolheid is een besmettelijke ziekte die in zoogdieren (met name de vleeseters, zoals katten en honden) voorkomt. Dieren die zijn besmet met hondsdolheid, gedragen zich vreemd (geagiteerd en prikkelbaar). De ziekte wordt overgebracht door een beet van een besmet dier.

Symptomen

Depressie, gevoel van onrust en koorts treden tussen tien dagen en een jaar na de beet op.

Preventie

Er is een vaccinatie, maar deze wordt alleen aan mensen gegeven die een verhoogd risico hebben om de ziekte te krijgen. Indien u door een dier wordt gebeten en u vermoedt dit besmet is met hondsdolheid, dient u de wond meteen schoon te maken en naar een arts te gaan.

Slaapziekte (trypanosomiasis)

Slaapziekte wordt overgebracht door de tseetseevlieg ('tsetse fly').

Slangenbeet

Bij een slangenbeet dient u onmiddelijk een arts te bezoeken. Maak de wond eerst zelf schoon en onthoud de uiterlijke kenmerken van de slang.

Gerelateerde pagina: 'medische hulp in Mozambique'