De Noorse bevolking

Een Noord-Noorse hoofdman noemde in een brief aan de Engelse koning in 880 het land van Kaupang in het zuiden tot aan Troms het land van de Northmen. De ‘Nordvegen’ (waar de naam Noorwegen vandaan komt) was de vaarweg langs de Noorse kust naar het noorden.

De Noren hebben een sterk natiegevoel en zijn trots op hun land. Dat komt onder meer tot uiting tijdens nationale sporten als skiwedstrijden, tijdens referenda over het al of niet lid worden van de EU en op Grunn- lovsdag 17 mei. Dit is de dag van de grondwetgevende vergadering in Eidsvoll in 1814. Het is een dag van festiviteiten en optochten, een dag waarop de Noren uitbundig hun milde nationalisme tonen. Vanaf 1814 volgde een moeizame weg naar onafhankelijkheid die bijna honderd jaar duurde. Pas onafhankelijk moesten de Noren duidelijk maken dat ze één volk en één natie waren. Daarvoor waren helden en heldendaden (Roald Amundsen, Fridtjof Nansen) nodig.

Noorse demografie

De Noren kennen hun geschiedenis, koesteren hun erfgoed in openluchtmusea en praten vol trots over hun land. Ze blazen graag een partijtje mee in de internationale politiek, zoals in het vredesproces in het Middenoosten of in voormalig Joegoslavië. Zo’n 4,5 miljoen Noren bevolken het langgerekte land. Sinds de Tweede Wereldoorlog is de bevolking met meer dan een kwart gegroeid, gemiddeld ongeveer 1% per jaar. De bevolkingsgroei kwam vroeger vooral door het geboortecijfer.

Tegenwoordig draagt ook de immigratie een steentje bij aan de groei. De bevolking heeft grosso modo dezelfde demografische kenmerken als in Nederland. Zo kent ook Noorwegen een dreigende vergrijzing doordat mensen steeds ouder worden en het geboortecijfer daalt. In de twintig jaren na de bevrijding kende het land een ‘babyboom’, deze generatie komt nu in de pensioengerechtigde leeftijd.

Toch zijn de Noorse geboortecijfers in een Europese context bezien relatief hoog en komen veel jonge immigranten het land binnen. Het aantal migranten is circa 8%, een verdrievoudiging in dertig jaar tijd. Dat is ruim 4% minder dan in Nederland. De niet-Westerse migranten vormen de meerderheid binnen de nieuwkomers. Vooral Pakistani, Zweden, Denen, Vietnamezen, Irakezen en Somaliërs komen naar Noorwegen toe.

Noren leven steeds minder in familie- of gezinsverband. Het aantal singles stijgt sterk door afname van het aantal huwelijken en stijging van het aantal scheidingen. Iets minder dan de helft van de huwelijken eindigt in een scheiding. Bijna 40% van de huishoudens wordt gevormd door eenpersoonshuishoudens. Ook de Noorse samenleving is geïndividualiseerd.

Noren worden oud. Vrouwen bereiken gemiddeld een leeftijd van 82 jaar, mannen worden gemiddeld 77 jaar. Binnen Noorwegen zijn er duidelijke regionale verschillen. Mensen in Finnmark worden gemiddeld iets minder oud dan in de westelijke provincies. De belangrijkste doodsoorzaken zijn hart- en vaatziekten en kanker. Opvallend is de sterke daling van het aandeel van sterfgevallen door verdrinking en ongelukken in de visserij en scheepvaart. Het aantal verkeersongelukken en zelfmoorden nam daarentegen toe.

  • De Noorse economie

    Zalmkweek bij Arstein
    Noorwegen: het Saoedi-Arabië van het noorden De ontdekking van aardolie en -gas in het continentale plat in 1969 betekende een revolutie voor Noorwegen. Phillips...