Oost-Canada

Swipe

Sudbury Basin

Geologen en astronomen denken dat zo’n 1,85 miljard jaar geleden ten noorden van waar nu Georgian Bay in Ontario is, een meteoor neerstortte en ontplofte. Dit stuk ruimterots zou zo'n tien kilometer lang zijn geweest en met een snelheid van 75 kilometer per seconde op de aardbodem zijn terecht gekomen. Daar krijg je een aardige deuk van, ook al betreft het de keiharde, zo’n 2,5 miljard jaar oude precambrische rotsen van het Canadian Shield. Het resultaat was een ovaal die met ongeveer zestig bij 27 kilometer de grootste bekende meteorietkrater van Canada is. Die deuk wordt het Sudbury Basin genoemd en ligt ten noorden en westen van de grote plaats Sudbury. Zie over het Canadian Shield ook de pagina bij geschiedenis onder Algemene Informatie.

Deze enorme kuil bevindt zich tussen het meer Wanapitei Lake in het noordoosten en het meer Fairbank Lake in het zuidwesten, met het dorp Chelmsford in het hart ervan. Door de inslag zou via barsten in de kraterwand koper- en nikkel-rijke magma naar boven zijn gekomen. Daar ontstonden ertslagen die vervolgens geduldig lagen te wachten op ontdekking. Dat gebeurde in 1856, maar er werd toen niets mee gedaan. In 1883 was dat anders. Toen herontdekten arbeiders die aan een spoorlijn voor de Canadian Pacific Railway aan het werk waren, hier die ertslagen. Ze vonden koper. Toen was daar zoveel vraag naar, dat er niet aan voorbij gegaan werd. De smid Tom Flanagan wordt genoemd als degene die kopersporen vond in een stuk rots waarin ruimte werd uitgehakt voor het leggen van de spoorstaven. In 1886 ging de eerste mijn open, de Canadian Copper Mine. Twee jaar later werd ook een smelterij met raffinaderij in gebruik genomen.

Mijnbouw

Behalve koper zaten in de ertslagen ook nikkel en nog vijftien andere toen bekende delfstoffen. Pas toen de techniek was ontwikkeld om van ijzer en nikkel legeringen te maken voor onder andere roestvrijstaal, kwam ook de winning van dat nikkel op gang. Dat werd dermate belangrijk dat Canadian Copper en andere mijnbouwbedrijven samen een nieuwe mijngigant vormden, Inco Ltd., de International Nickel Company. Dat is een van de grootste bedrijven in de nikkel-winning, al is het nu wel een onderdeel van het Braziliaanse mijnbouwbedrijf Vale. Canada is 's werelds tweede nikkel-producent, na Rusland. De regio wordt tegenwoordig de Nickel Belt genoemd (de nikkel-gordel), maar ook in Labrador (deel van de Canadese provincie Newfoundland and Labrador) zijn grote nikkelmijnen. De oudste nog altijd in bedrijf zijnde mijn in het Sudbury Basin is de in 1900 geopende Creighton Mine. Deze groeide uit tot de grootste nikkelmijn ter wereld. Door steeds dieper te gaan, blijft de productie nog altijd op peil. Volgens Inco levert deze mijn per jaar bijna elfduizend ton nikkel, zo'n 9.500 ton koper en circa 840 kilogram platina.

Nikkel

Dat nikkel is een metaal en een element. Het is hard en taai, zilvergrijsachtig wit, glanzend, goed smeedbaar en pletbaar, makkelijk tot draden te trekken. Naar verluidt wordt het niet aangetast door water, vochtige lucht, zwakke zuren of basen en kan het grote temperatuurverschillen aan. Het wordt gebruikt voor onder meer poeders en schuim, als katalysator, als legeringsmateriaal voor roestvrijstaal en onder andere in elektronische componenten, oplaadbare batterijen, accu's, brandstofcellen en auto-onderdelen. En natuurlijk in munten.

Onderzoek

De bodem rond het Sudbury Basin wordt al meer dan honderd jaar geologisch onderzocht. Nog altijd worden er zaken gevonden die moeilijk zijn te verklaren en nadere research vergen. Aardkundigen van over de hele wereld komen hier naar toe om kennis te maken met allerlei geologische bijzonderheden. Sommige daarvan worden uniek voor deze regio genoemd. Tegenwoordig worden er onder andere ook goud, kobalt, lood, platina, selenium, zink en zilver uit de ertslagen gehaald. De schachten zitten op een diepte tussen negenhonderd en vijftienhonderd meter onder de grond. De diepste mijn is de Creighton Mine. Schacht nummer negen daarvan gaat tot 2,2 kilometer en is daarmee naar eigen zeggen 's werelds diepste nikkelmijn.

Kamperen

De twee meren waartussen het Sudbury Basin globaal ligt, zijn onderdeel van provinciale parken. Het Fairbank Provincial Park in het zuidwesten is vooral gericht op recreatie. Je kunt er kamperen op de rand van de meteorietkrater. Het water van het meer Fairbank Lake komt van ondergrondse bronnen en is schoon en helder. Er wordt aan duiken gedaan. Het meer is in feite een kuil in het landschap, wel van flink formaat natuurlijk, dat zich na het verdwijnen van de gletsjers aan het eind van de vooralsnog laatste ijstijd vulde met smelt- en bronwater. In het park zijn enkele uitkijkplaatsen waar je een overzicht hebt op de meteorietkrater. Het Wanapitei Provincial Park ligt in het noordoosten en is een natuurgebied rond het meer Wanapitei Lake. Hier zijn geen faciliteiten.

10 prachtige bestemmingen in Oost-Canada